S’istòria de s'Otighentos

Su Risorgimentu

Atopu carbonaju

In sa penìsula italiana - in sa prima metade de Otighentos pagu prus - si fiant formados vàrios istados, at traessu un'ischidada de cussèntzia colletiva e unu protzessu polìticu, sotziale e culturale. Puru s'idea de un'Istadu italianu si fiat cuncretizadu mediante unu sentimentu natzionale e cun sas ideas de libertade e de indipendèntzia.

Ligi totu...

Sas ànimas de su Risorgimentu

Sas ànimas de su Risorgimentu

Zosepe Mazzini fiat istadu sa figura megiore de custu movimentu. Genovesu de nàschida (22/06/1805), benit dae una famìlia de ideas liberales. A bintiduos annos est laureadu in giurisprudèntzia e cumentzat s'atividade polìtica intrende clandestina mente in sa sotziedade segreta de sa Carboneria.

Ligi totu...

Sos Motos de su 1820-21

Sos Motos de su 1820-21

In custos annos in sa sotziedade italiana si disignat semper de prus s'acraramentu de fortzas chi s'ispirant a ideales chi, pro si realizare, coltivant duos obbietivos mannos: sa libertade e s'unidade de sos italianos.

Ligi totu...

Sos tentativos matzinianos

Zosepe Mazzini

Sas ideas polìticas e su penseri filosòficu de Zosepe Mazzini si espriment in sa sìntesi 'pensu e atzione' chi ant a èssere a sa base de sos motos insurretzionales ispirados dae issu.

Ligi totu...

S’Itàlia tra su 1830 e su 1840

Festa populare

In Itàlia, in su 1831 - a pustis sos eventos frantzesos de su mese de trìulas de su 1830, chi aiant abertu s'istrada a su regnu de Luisi Filipu d'Orlèans - sunt iscopiados sos motos rivolutzionàrios e in particulare in sos Ducados de Modena e de Parma e in parte de sos territòrios de s'Istadu pontifitziu.

Ligi totu...

Sas riformas de su 1846-47

Daniele Manin liberadu dae sa presone

Bi sunt istados in custu perìodu avenimentos polìticos istitutzionales chi ant criadu unu clima de isperàntzias in s'opinione pùblica in Itàlia, comente in sos annos 1846-47, favoridu dae s'eletzione a Papa de Juanne Maria Mastai Ferretti chi aiat seberadu su nùmene de Piu IX.

Ligi totu...

Sos motos de su 1848

Su Papa Pio IX (1792-1878)

Sa crisi econòmica manna chi s'est presentada in sos annos 1846-47 fiat acumpangiada dae medas atziones de congiuras de sas èlites democràticas chi si presentaiant cun temàticas polìtico-sotziales.

Ligi totu...

Sas rivolutziones in Itàlia

Festa populare pro sa proclamatzione de s'Istatutu de Càralu Albertu

A pustis sos eventos de su 1846-47 sunt capitadas rebelliones novas in Sitzìlia e dae Palermo si sunt ispartas in Nàpoli in ue su re Ferdinandu II - a pustis sos bulluzes populares - at cuntzèdidu sa Costitutzione, segundu su modellu frantzesu de su 1830.

Ligi totu...

S’Istatutu Albertinu

S’Istatutu Albertinu

Timende chi sa rivolutzione esseret pòrtiu ghetare a terra sa monarchia sabàuda, su re at promulgadu s'Istatutu su 4 de martzu de su 1848, imbetzes de una costitutzione chi ammentaiat tropu sas costitutziones giacobinas.

Ligi totu...