MÒDULOS TRASVERSALES - Pro nde ischire de prus

Su cumplessu nuraghesu de Santa Cristina de Paule (Aristanis)

In s'altu-pranu de basaltu de Abbasanta, in sa Sardigna tzentru-otzidentale, s'agatat su santuàriu de Santa Cristina chi costituit una de sas prus importantes àeras sacras de sa Sardigna nuraghesa. Como su putzu sacru cumprendet duos setores, a NE e a SO, separados dae sa crèsia cun sas ' cumbessias ' suas.

Sa parte tzentrale cumprendet su tèmpiu a putzu, sa chi si mutit ' Capanna de sos atopos ', cun unu retzintu tundu e una sèrie de àteros ambientes. Cumprendet un'intrada, un'iscala chi ghetat a cara giosso e una tholos suterrànea chi custoit sa vena de abba. De sa parte arta de su putzu abarrat solu su profilu de sa pranta.
Sas istruturas chi essint a foras sunt s'intrada retangulare e una parte de su putzu. Totu su santuàriu est in intro de una mandra ellìtica cun s'intrada cara N/NO chi separat su tèmpiu dae sas àteras istruturas de su santuàriu.
Su vanu de s'iscala est profundu a fùrriu de 6,50 m. e s'iscala est costituia dae 25 grados e est coberta dae una bòveda a grados assimigiante a un'iscala a in besse. Sa tholos est costrùida cun blocos de basaltu, s'aneddu prus artu est chene serradu.
Sa ' Capanna de sos atopos ' posta a O de su tèmpiu, est tunda. In intro giughet su pamentu de preda e presentat unu setzidòrgiu in tundu. Sighint vanos a pranta cuadrada, retangulare e tundos e chi fortzes fiant allògios pro sos satzerdotes e pro sos pellegrinos e comente butegas collegadas cun su mercadu chi si depiat tènnere in ocasione de sas solennidades religiosas.
In sos iscavos ant agatadu brunzos siro-palestinesos de sa fine de su II millènniu o a su comintzu de su I millènniu a.C. e fìbbias de brunzu de su IX e VII sèc. a.C. Una naighedda de brunzu testimòniat s'importu chi teniat su cummèrtziu in s'àera sacra.
Su putzu sacru est fortzes de su perìodu de su Brunzu finale. In s'edade tardu-pùnica su santuàriu est istadu cunsacradu a Demetra e a Core.
Su setore SO presentat unu nuraghe e istruturas abitativas fraigadas in tempos diferentes. Su nuraghe est cun una turre sola, fraigada cun blocos de basaltu.